Trump ilk yılında iklim kriziyle mücadeleyi etkileyen kararlara imza attı

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

İSTANBUL (AA) – YETER ADA ŞEKO – Göreve başladığı ilk gün ülkesini Paris İklim Anlaşması’ndan çeken Donald Trump, ikinci başkanlık döneminin ilk yılında küresel iklim politikalarını etkileyen çok sayıda karara imza attı.

Trump, 20 Ocak 2025’te bir dönem aranın ardından ikinci kez ABD Başkanlığı görevine başladı. AA muhabiri, Trump’ın göreve gelişinin yıl dönümünde iklim değişikliğiyle mücadeleyi doğrudan etkileyen kritik kararlarını derledi.

İlk başkanlık döneminde olduğu gibi, ikinci döneminin ilk gününde de ABD’yi Paris İklim Anlaşması’ndan çeken Trump, aynı gün “Ulusal Enerji Acil Durumu İlanı” başlıklı kararnameyi imzaladı. Bu kararnameyle petrol ve doğal gaz boru hatlarının inşasına öncelik verilmesi kararlaştırıldı.

Petrol ve doğal gaz üretimi için federal arazilerin kiralanmasını kolaylaştıran düzenlemeler yürürlüğe girerken, federal rüzgar enerjisi kiralamaları ve izinleri geçici olarak durduruldu, deniz üstü rüzgar enerjisi projeleri askıya alındı.

Trump, “30’a 30” olarak bilinen ve 2030’a kadar kara ve denizlerin yüzde 30’unun korunmasını hedefleyen doğa koruma girişimini sonlandırdı. Ayrıca iklim değişikliğiyle ilgili çok sayıda veri ve içeriğin federal kurumların internet sitelerinden kaldırılmasına onay verdi.

🔹 Plastik pipetlere dönüş

Şubat ayında çevre alanında en çok tartışılan başlıklardan biri plastik pipet kararı oldu. Trump’ın federal hükümetin kağıt pipet satın almasını ve kullanmasını sonlandıran başkanlık kararnamesini imzalamasının ardından, federal kurumlarda plastik pipetlere geri dönüldü.

Mart ayında ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA) Başkanı Lee Zeldin, Ajansın 31 ayrı çevre düzenlemesini yeniden değerlendirme ve gevşetme planını açıkladı. Sera gazı raporlama programı ile cıva ve hava toksinleri standartları bu kapsamda yeniden ele alındı.

Aynı ay Trump, ABD’de odun ve kereste üretimini artırmayı hedefleyen başkanlık kararnamesini imzaladı. Çevre örgütleri, bu adımın koruma statülerinin zayıflatılması ve ağaç kesiminin artması anlamına gelebileceği uyarısında bulundu.

Nisan ayında Trump, kömür endüstrisini yeniden canlandırmayı amaçlayan kararnameye imza attı. Aynı dönemde EPA, kömürle çalışan çok sayıda santrale hava kirliliği düzenlemelerinden geçici muafiyet tanıdı.

Mayıs ayında ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA), “milyar dolarlık hava ve iklim felaketleri veri tabanını” 2024 sonrası için güncellemeyeceğini duyurdu. 1980’den bu yana kullanılan veri tabanı arşivlenerek donduruldu.

Haziran ayında ABD İçişleri Bakanlığı, kamu arazilerindeki düzenlemeleri gevşeterek madencilik faaliyetlerinin genişletilmesini teşvik eden adımlar attı.

🔹 Yenilenebilir enerjiye yönelik eleştiriler

Temmuz ayında ABD Enerji Bakanlığı, sera gazı emisyonlarının etkilerine ilişkin yayımladığı raporla bilim çevrelerinde tartışmalara yol açtı. Raporda emisyonların ekonomik etkilerinin daha sınırlı ve az zararlı gösterildiği belirtildi.

Aynı ay Trump, yenilenebilir enerji sübvansiyonlarının kaldırılmasını öngören yürütme emrini imzaladı. Gerekçede rüzgar ve güneş enerjisinin ulusal güvenlik açısından “güvenilmez riskler barındırdığı” iddia edildi.

Ağustos ayında EPA, “Herkes İçin Güneş Enerjisi” adlı yaklaşık 7 milyar dolarlık hibe programını iptal etti. Program, düşük gelirli hanelerin güneş enerjisine erişimini hedefliyordu.

23 Eylül’de Trump, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada,

“İklim değişikliği, dünyaya karşı yapılmış en büyük tezgahtır.”
ifadelerini kullandı.

🔹 İklim zirvesine katılım olmadı

Kasım ayında Brezilya’nın Belem kentinde düzenlenen COP30 iklim zirvesine ABD’den hiçbir üst düzey yetkili katılmadı. Aralık ayında ise Trump’ın Grönland’a yönelik açıklamaları, Arktik bölgesine dikkatleri çekti.

Trump yönetimi, 2026’nın ilk günlerinde de iklimle bağlantılı uluslararası adımlardan çekilmeyi sürdürdü. ABD Başkanı, aralarında Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli ve IPBES’in de bulunduğu 66 uluslararası kuruluştan çekilmeyi öngören kararnameye imza attı.